ΡΕΝΑ ΣΤΑΜΟΥ

Αφιερωμα στην Ρένα Σταμου που εφυγε από τη ζωή τον Μάρτιο του 2022 στο Λονδίνο όπου ζούσε.

Παλιά λαϊκή τραγουδίστρια (ΡΕΝΑ ΣΤΑΜΟΥ) Ρένα Δασκαλάκη-Σεβδαλή,όπως είναι το πατρικό της επώνυμο.Γεννήθηκε στα Χανιά στις 4 Ιουλίου 1930. Δε γνώρισε πατέρα. Μέχρι δώδεκα χρόνων έζησε στο Ορφανοτροφείο Ηρακλείου. Κατόπιν πέρασε πιο δύσκολα, στο σπίτι της μητέρας της, στον Πειραιά. Έφυγε, και για καλή της τύχη έμεινε στην κατοχή με μια οικογένεια στα Πατήσια, αλλά στη συνέχεια πάλι τα πράγματα ήρθαν ανάποδα. Περιπλανήθηκε στην Αθήνα και τελικά την πήρε στο σπίτι η γνωστή τραγουδίστρια για να της κρατάει τα παιδιά. Στα 18 της χρόνια η Ειρήνη Δασκαλάκη, όπως είναι το πραγματικό της όνομα, θα βρει φιλόξενο καταφύγιο και ζεστασιά στο σπίτι της διάσημης τραγουδίστριας Ρίτας Αμπατζή, απ’ όπου θ’ αντικρύσει στη συνέχεια ανοιχτό το δρόμο του λαϊκού τραγουδιού, στον οποίο θα βαδίσει με αξιοπρέπεια και τιμή, κερδίζοντας με το σπαθί της την αναγνώριση και την καταξίωση.
Εκεί γνωρίζεται με την παρέα των λαϊκών μουσικών, πρώτα με τον Στέλιο Χρυσίνη και το 1948 ηχογραφεί τον πρώτο της δίσκο με τραγούδια του Γιώργου Μητσάκη, Σεμιχά και Φτωχοκόριτσο, με το όνομα «Ρένα» στην ετικέτα. Ρένα Στάμου τη βαφτίζει ο Ν. Μηλιόπουλος.Στα δεκαενιά της χρόνια η Ρένα ανεβαίνει στο πάλκο. Είναι καλοκαίρι του 1949, στου «Καλαματιανού», στις Τζιτζιφιές, «δίπλα στους Μάρκο, Μπάτη, Κερομύτη, Παπαϊωάννου, Χατζηχρήστο, Καπλάνη, Μητσάκη, Αργύρη Βαμβακάρη, Ανέστο Αθανασίου, Τσιτσάνη και Φώτη Μιχαλόπουλο στην κιθάρα, Καρίπη στο βιολί…»
Μετά από τη δισκογραφική συνεργασία με τον Μητσάκη, ακολουθούν τα τραγούδια του Βασίλη Τσιτσάνη «Τσιγγάνε σπάσε το βιολί» και «Ένα τέτοιο παλικάρι» που ηχογραφήθηκαν τον Γενάρη του 1950.Η Ρένα Στάμου θα συνεργαστεί με τον Γιάννη Παπαϊωάννου («Μην αμφιβάλλεις»), τον Απόστολο Χατζηχρήστο («Το βασανάκι», «Παραπονιάρικό μου») τον Απόστολο Καλδάρα («Πήρα τον δρόμο τον κακό», «Τα δώρα», «Το απάτητο βουνό»), με τον οποίο θα συνδεθεί και ερωτικά, ενώ σημαντικό ρόλο στη ζωή της θα παίξει η συνεργασία της με τον Γιώργο Ζαμπέτα, παρ’ ότι δεν ηχογράφησαν μαζί τραγούδια.
Το μεγαλύτερο μέρος της δισκογραφίας της Στάμου στις 78 στροφές εκείνη την περίοδο αποτελείται από τραγούδια που ερμηνεύει μαζί με τον Πρόδρομο Τσαουσάκη, με πρώτη και δεύτερη φωνή να εναλλάσσονται μεταξύ τους: «Παρεξήγηση», «Με είπες μπεκρή και μπατιράκι», «Το κρεβάτι του πόνου» κ.ά. Μέχρι τότε ηχογραφεί ακόμα μόνο με το μικρό της όνομα, αρνούμενη να χρησιμοποιήσει το επώνυμο του πατέρα της για τον οποίο δεν τρέφει και τα πιο αγνά αισθήματα…Στα 1951 και 1952 θα ηχογραφήσει έξι τραγούδια σε μουσική του Γεράσιμου Κλουβάτου, τα περισσότερα σε διφωνία μαζί με τον Πρόδρομο Τσαουσάκη: «Ποιος περπατά στα σκοτεινά», «Βάλε το χέρι στην καρδιά σου», «Πώς βασανίζομαι», «Το πικραμμένο βλέμμα σου», «Κάθε σπίτι κι ένας πόνος» και «Υπόδικος».
Θα συνεργαστεί με τον Σταύρο Τζουανάκο σε τέσσερα τραγούδια («Την περιμένει μα δεν έρχεται», «Αδικία», «Ο μαχαραγιάς» και «Με αγωνία πάντα ζούμε») σε διφωνία πότε με τον ίδιο και πότε με τον Πρόδρομο Τσαουσάκη· με τον Μπάμπη Μπακάλη («Κυνηγημένος από τους νόμους» και «Όπως έστρωσες θα κοιμηθείς») μαζί με τον Πρόδρομο Τσαουσάκη· με τον Θόδωρο Δερβενιώτη, το 1952, («Μόνο ψέμα κι αδικία») που ερμηνεύει μαζί με τον Γιάννη Τζιβάνη κ.ά.
Ερμηνεύοντας μερικά από τα ωραιότερα μεταπολεμικά τραγούδια των Μάρκου Βαμβακάρη, Βασίλη Τσιτσάνη, Γιάννη Παπαϊωάννου, Κώστα Καπλάνη, Στέλιου Χρυσίνη, Απόστολου Καλδάρα, Γιάννη Κυριαζή, Θόδωρο Δερβενιώτη, Αιμίλιου Σαββίδη, Χαράλαμπου Βασιλειάδη, Χρήστου Κολοκοτρώνη και άλλων, και στολίζοντας φωνητικά πολλά ακόμα στο πλευρό μεγάλων συνθετών, η Ρένα Στάμου χαρακτηρίζεται από πολλούς η καλύτερη και η πιο άρτια «δεύτερη φωνή» του λαϊκού και του ρεμπέτικου..Επίσης έχει κάνει πολλά σεγοντά σε πολλά τραγούδια μεγάλων τραγουδιστών την δεκαετία του 50 έκανε δεύτερη φωνή σε πολλά τραγούδια που Τραγουδούσε ο Πρόδρομος Τσαουσάκης ο Στέλιος Καζαντζίδης και σε πολλούς ακόμα τραγουδιστές εκείνης της περιόδου σε δίσκους γραμμοφώνου 78 στροφών.Την περίοδο που όλοι οι τραγουδιστές είχαν μεταναστεύσει στο εξωτερικό για να τραγουδήσουν για τον ελληνισμό αυτό έκανε και η Ρένα Στάμου έλλειψε από την Ελλάδα για αρκετά χρόνια τραγουδώντας στο εξωτερικό.«Η Ρένα Στάμου είναι μια όψιμη τσιτσανική τραγουδίστρια που εμφανίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του ’40, ενώ είχαν προηγηθεί η Γεωργακοπούλου, η Χασκίλ, η Μπέλλου, η Νίνου. Το ύφος της είναι παραπλήσιο και διεκδικεί μια θέση δίπλα στη Νίνου και στην Μπέλλου, αφού τραγούδησε σόλο, αλλά και ντουέτο με τον τελευταίο τσιτσανικό τραγουδιστή, Πρόδρομο Τσαουσάκη. Το ντουέτο Τσαουσάκη-Νίνου και Τσαουσάκη-Μπέλλου, στα 1950, αντικαθίσταται από εκείνο των Τσαουσάκη-Στάμου. Ακριβώς αυτό το τελευταίο, επειδή άρεσε, το χρησιμοποίησαν και ο Χρυσίνης, ο Χατζηχρήστος, ο Καλδάρας, ο Τζουανάκος, ο Κλουβάτος και άλλοι» Κάπως ξεχασμένη τα τελευταία χρόνια είχε κάνει κάποιες εμφανίσεις στην τηλεόραση σε κάποιες εκπομπές.Η Ρένα Στάμου είναι μία από τις σημαντικότερες κυρίες στο χώρο του ρεμπέτικου και του λαϊκού τραγουδιού..Το 1992 είχε τραγουδήσει σε δεύτερη εκτέλεση και το τραγούδι του Βαγγέλη Κορακάκη Πρώτο Φθινόπωρο από τα ωραιότερα τραγούδια που έχουν γραφτεί τα νεότερα χρόνια..